BART

Het BART-model helpt organisaties bij het beantwoorden van drie fundamentele vragen:
Wat krijg ik? Wanneer krijg ik het? En hoeveel levert het op?

Deze vragen spelen bij vrijwel elk onderzoek of project, of het nu gaat om marktverkenning, productontwikkeling of klanttevredenheidsonderzoek. Het BART-model brengt hier structuur in door vier kernfactoren te combineren: Budget, Activiteiten, Resources en Tijd. Samen vormen ze de basis voor een realistisch projectplan en een onderbouwde besluitvorming.

1. Opstellen van het budget

Het budget vormt de financiële basis van elk project en bestaat uit twee delen: kosten en opbrengsten.

Kosten

De kostenzijde is doorgaans eenvoudig op te stellen.
Denk aan:

• loon- en arbeidskosten,
• materiaal- en machinekosten,
• distributie en logistiek,
• ondersteunende middelen of huur.

Deze informatie is meestal intern beschikbaar of kan via externe bronnen worden verkregen.

Opbrengsten

De opbrengstzijde is minder voorspelbaar, omdat die afhankelijk is van marktontwikkelingen.
Toch is een inschatting essentieel om te bepalen of het project rendabel is.
Projecten die meer kosten dan ze opleveren zijn zelden interessant — tenzij het gaat om een strategische investering op lange termijn.

2. Vaststellen van activiteiten

Elke doelstelling vereist een reeks activiteiten die leiden tot concrete resultaten. Deze activiteiten worden vooraf gedefinieerd, inclusief volgorde en afhankelijkheden. Een handige tool hierbij is de Gantt-chart, die de planning visueel weergeeft. Zo ontstaat overzicht in wat er moet gebeuren en wanneer.

De uitvoering van activiteiten bepaalt direct het antwoord op de eerste vraag: Wat krijg ik?
De resultaten, of ‘deliverables’ moeten duidelijk, meetbaar en realistisch zijn.

Let op: wanneer kleine productaanpassingen hoge kosten veroorzaken, zal de opdrachtgever kritisch kijken naar de meerwaarde.

3. Bepalen van resources

Resources zijn de middelen die nodig zijn om de activiteiten uit te voeren:

• medewerkers en expertise,
• apparatuur en software,
• werkruimte en logistiek.

Per activiteit wordt vastgelegd welke resources nodig zijn en in welke hoeveelheid. De bijbehorende kosten worden opgenomen in het totale projectbudget. Een goed inzicht in de benodigde resources voorkomt vertragingen en onverwachte overschrijdingen.

4. Vaststellen van nettotijd en doorlooptijd

Om de tweede vraag te beantwoorden, Wanneer krijg ik het? is een nauwkeurige planning nodig.

• Nettotijd: het totaal aantal uren dat medewerkers daadwerkelijk aan het project werken.
• Doorlooptijd: de werkelijke periode tussen de start en afronding van het project.

Door deze tijden in kaart te brengen, kan ook worden berekend wanneer het project resultaat oplevert. Dit helpt niet alleen bij interne sturing, maar ook bij de communicatie met opdrachtgevers.

Flexibiliteit en bijsturing

Na het doorlopen van alle stappen biedt het BART-model een helder overzicht van hoe, wanneer en met welke middelen een project wordt uitgevoerd. Toch blijft een planning een richtlijn. Onvoorziene omstandigheden kunnen leiden tot aanpassingen in budget, scope of doorlooptijd.

Daarom is het belangrijk om:

• flexibel te blijven,
• afwijkingen tijdig te signaleren,
• en grenzen vast te stellen waarbinnen bijsturing mogelijk is.

De directie of projectleiding bewaakt deze grenzen en zorgt dat beslissingen altijd in lijn blijven met de oorspronkelijke doelstelling.

Conclusie: van inzicht naar resultaat

Het BART-model biedt een praktisch raamwerk voor projectmanagement en besluitvorming. Door Budget, Activiteiten, Resources en Tijd met elkaar te verbinden, ontstaat grip op kosten, planning en resultaat. Het model helpt teams om realistische verwachtingen te scheppen én deze waar te maken.