'Copyrightfilter voor isp's juridisch haalbaar'

Dat blijkt uit een analyse van internetjurist Arnoud Engelfriet. Hij beschreef de problematiek in een artikel (pdf) in het blad Intellectuele Eigendom en Reclamerecht (IER), naar aanleiding van het Belgische vonnis dat internetprovider Scarlet verplichtte tot het filteren van p2p-verkeer.

Volgens Engelfriet is die rechtelijke uitspraak omstreden, omdat volgens Europese regelgeving een provider niet aansprakelijk is voor wat hij doorgeeft. Ook stelt diezelfde ‘Richtlijn Elektronische Handel’ dat er geen plicht opgelegd kan worden om preventief te filteren.

Wel denkt de jurist dat het mogelijk is een provider te verplichten te filteren als er inbreuk is geconstateerd, zogenaamd ‘reactief filteren’. In dat geval wordt de provider gesommeerd het verspreiden van een bepaald werk te voorkomen. Zo’n “Take Down, Stay Down”-procedure geldt nu al op websites als MySpace, maar zou dankzij ‘deep packet inspection’ én ‘fingerprintingtechnologie’ ook wel eens worden opgerekt tot het onderscheppen van p2p-verkeer door providers.

Een provider kan proberen het delen van auteursrechtelijk beschermd werk te stoppen. Dat is technisch mogelijk doordat van elk digitaal bestand vingerafdrukken te maken zijn. Als die in een databank voorkomen kan de provider met zo’n filter een upload automatisch blokkeren.

“Dat soort technieken hebben wel haken en ogen”, zegt Engelfriet tegenover Webwereld. Hij stelt dat het in sommige gevallen het gebruik van beschermde content wel is toegestaan, bijvoorbeeld als citaat of wanneer het een parodie betreft. “Dan mag je het ook verspreiden.” Om dat vast te stellen zou de provider pas kunnen ingrijpen, nadat het hele bestand al voorbij is gekomen. “Maar dan ben je te laat.”

Voor de gebruiker kan zo’n filter volgens Engelfriet ook een bijkomend voordeel hebben: “Zo’n filter werkt anoniem en dus is er geen inbreuk op de privacy met gegevens die door derde partijen kunnen worden opgevraagd.”

Toch is de implementatie van een dergelijk filter niet zonder problemen. “Dit soort technieken werkt niet meer op het moment dat men de uitgewisselde bestanden gaat versleutelen”, weet Engelfriet. Ook denkt hij dat het lastig is te protesteren als verkeer ten onrechte wordt gefilterd. “Je kunt dan niet vragen, waarom je een bestand niet mag versturen.”

Internetprovider XS4ALL ziet dan ook niets in dit soort filters. “Technisch is dit niet haalbaar, zonder de internetvinding noemenswaardig te vertragen. Ik zie geen reden waarom ik dat naar onze klanten toe zou willen”, vertelt Niels Huijbregts, voorlichter van het bedrijf in een reactie. “Ook gaat met zeer forse investeringen om zulke hoeveelheid aan gegevens te filteren. Bovendien: Je zou ons dan inzetten om het vuile werk van de contentindustrie op te knappen.”

Huijbregts stelt dat er momenteel een klachtenregeling is, die in de praktijk goed blijkt te voldoen bij dit soort peer-to-peer-problemen. De provider neemt dan een klacht van een rechthebbende in ontvangst en stuurt deze door naar de klager, waardoor de identiteit van de de beklaagde niet hoeft worden vrijgegeven.

“Meestal leidt dat ertoe dat de inbreuk stopt, omdat mensen ervan schrikken”, observeert Huijbregts. “Het is wel veel werk, maar het is privacyvriendelijk en het dan ook zeker waard.”