Overnemen van bedrijf succesvoller dan starten nieuw bedrijf

Bij bedrijfsoverdrachten leggen overheid, wetenschap en adviseurs de nadruk op planning. Terwijl de planning geen voorspeller is voor een succesvol bedrijfsresultaat na overname. Overheid, banken en overnamespecialisten richten zich bij overnames vooral op grotere bedrijven. Terwijl kleine bedrijven na overname beter blijken te presteren dan grote bedrijven. Dit blijkt uit promotieonderzoek van Lex van Teeffelen, onderzoeks- en programmaleider Bedrijfsoverdrachten aan Hogeschool Utrecht. Hij onderzocht de onderliggende factoren voor succes en falen bij bedrijfsoverdrachten in het midden- en kleinbedrijf (MKB). Hij richtte zich in zijn onderzoek op microbedrijven: bedrijven met maximaal tien personen in dienst. Dinsdag 29 juni verdedigde hij zijn proefschrift aan de Nyenrode Business Universiteit. Donderdag presenteert hij zijn proefschrift bij Hogeschool Utrecht. Van Teeffelen: “Het kopen van een bedrijf loont, zeker in tijden van economische recessie.”

Overdrachten versus starters
Het aantal bedrijfsoverdrachten in Nederland is gering, maar deze overdrachten zijn wel belangrijker voor de economie dan het grote aantal starters. In vergelijking met starters zorgen overdrachten voor meer arbeidsplaatsen en dragen ze bij aan innovatie en arbeidsproductiviteit.

De overheid steekt veel energie in startende ondernemingen, maar ondersteunt overnemers onvoldoende. Van Teeffelen pleit er voor een belangrijk deel van de budgetten en adviescapaciteit in te zetten voor die overnemers: “Veel starters overleven de eerste vijf jaar niet, terwijl maar weinig overnames in de eerste vijf jaar mislukken.”

Planning is overschat instrument
Planning tijdens een overdracht blijkt bij microbedrijven geen grote rol te spelen. Het voorspelt alleen de tevredenheid met de overdracht. “Dat is opmerkelijk, omdat overheid, adviseurs en wetenschappers veel nadruk leggen op een lange termijn planning bij overdrachten,” zegt van Teeffelen. “Ik stel het belang van planning ter discussie, want noch ik noch andere onderzoekers toonden de laatste twintig jaar aan dat planning de resultaten bij een overname verbetert.”

Kleinere bedrijven succesvolst na overname
90 Procent van de bedrijven in Nederland behoort tot kleine bedrijven met maximaal tien medewerkers. Deze microbedrijven zijn van groot belang voor de Nederlandse economie. Van Teeffelen: “Mijn onderzoek toont aan dat kleine bedrijven met personeel net zoveel kans van slagen hebben bij een overdracht als grotere bedrijven. Na overname presteren kleinere bedrijven juist beter dan grotere. Dit komt mogelijk door hun betere aanpassings- en groter innovatievermogen. Opmerkelijk is dat overheid, banken en overnamespecialisten kleinere bedrijven nog steeds als een oninteressante partij beschouwen.

Externe adviseurs vertragen
Het inzetten van externe adviseurs bij de overdracht vertraagt de overdracht en levert volgens het onderzoek geen betere verkoopprijs of tevredenheid op. Van Teeffelen daagt adviseurs uit om hun toegevoegde waarde te onderzoeken: “Micro-ondernemers worden genegeerd of niet goed bijgestaan door adviseurs en banken. Gezien het economisch belang, adviseer ik de overheid om in de markt van overnameadvisering te stappen: neem effectieve maatregelen om de advisering en financiering bij overnames ingrijpend te verbeteren.”

Onderwijs
23 HU-studenten Bedrijfskunde droegen bij aan het promotieonderzoek en vijf van hen studeerden af op het onderwerp. De resultaten van het onderzoek leidden tot een specialisatie Bedrijfsovername binnen de opleiding Business Management en de nieuwe Minor Bedrijfsovername & Franchising. De specialisatie en de minor bereiden studenten voor op de overname van een bestaand (familie)bedrijf of de inkoop in een franchise formule.