ICT als motor van innovatie binnen onderwijs

Net-generatie

Deze publicatie gaat over de ‘jeugd van tegenwoordig’. Over kinderen uit de zogenoemde net-generatie. Zij zijn opgegroeid in een wereld van informatiestromen, waarin telecommunicatie gemeengoed is. Het gebruik van nieuwe media vormt een integraal onderdeel van hun leven.

Jongeren voorbereiden op toekomst die er al is

Om in te spelen op de snelle technologische ontwikkelingen en de eisen van de kenniseconomie, zal het onderwijs ingrijpend moeten veranderen. In feite moet het onderwijs jongeren voorbereiden op een toekomst die er al is: een mondiale economie, met kennis als productiefactor, lerende organisaties, duurzame ontwikkeling en plattere vormen van democratie.

Mensen voorbereiden op een leven lang leren

De jongeren van de net-generatie zijn een belangrijke veranderingsfactor en inspiratiebron voor vernieuwing. Door hun gedrag, houding en vaardigheden te onderzoeken en samen met hen nieuwe leerarrangementen te maken, zullen we beter in staat zijn onderwijssystemen te ontwerpen die mensen voorbereiden op ‘een leven lang leren’.

De publicatie kan gratis worden gedownload op http://www.surf.nl/publicaties/index2.php?oid=204. Tevens kan hier de uitgave in boekvorm worden besteld.

Samenvatting ‘Leren van Jongeren’

Dit document gaat over een generatie van kinderen en jongeren die opgroeit in een globaliserende digitale wereld en behandelt circa 6.000 pagina’s literatuur over onderwijs, leren en technologie. De auteurs hebben dominantie trends en visies verzameld over de vraag hoe de opgroeiende generatie heeft geleerd te leren en over de vraag hoe hun vaardigheden ons toekomstige onderwijs beïnvloeden. Het lijkt er op dat we onze oordelen over computergames moeten aanpassen, evenals onze houding over hun communicatiepatronen. Ook zouden we de grondslagen van ons huidige onderwijsstelsel ter discussie moeten stellen.

Sinds het einde van de tachtiger jaren van de vorige eeuw groeien kinderen op met een de muis van een pc, de afstandsbediening van de TV, mobiele telefoons en game controllers. Deze generatie is opgegroeid met games in plaats van boeken. Deze games zijn geen spellen voor geïsoleerde individuen. Het zijn online communities waarin spelers met elkaar overleggen en zelfs contact kunnen leggen met de ontwerper van het spel. Vele jongeren communiceren via MSN, sms en e-mail. Ze hebben virtuele identiteiten en hun fysieke wereld is ‘just another window’. Het gebruik van deze nieuwe media is een integraal deel van hun dagelijks leven en heeft een fundamentele verandering teweeg gebracht in hun sociale contacten, hun communicatiepatronen en de manier waarop ze informatie verwerven en verwerken. Jonge mensen zijn op een steeds jongere leeftijd geïnformeerd en zij ontwikkelen opvattingen die gebaseerd zijn op hun interacties. Kinderen uit deze zogenoemde net-generatie zijn gewend om zelfstandig te leren. Met de diverse devices die zij gebruiken, houden zij actief controle over hun eigen informatiestromen.

Deze net-generatie staat niet op zichzelf. Zij is een onderdeel van een veranderingsproces in de samenleving dat is ingezet door de introductie van informatie- en communicatietechnologie (ICT). ICT heeft de overgang ingeluid van de industriële naar de netwerksamenleving. Daarin is kennis de nieuwe productiefactor geworden en het begrip arbeid opnieuw gedefinieerd. Het bedrijfsleven heeft al een aanzienlijke ommezwaai gemaakt van verticale naar horizontale en lerende organisaties. Sectoren als overheid, zorg en onderwijs moeten deze ommezwaai nog maken. In deze sectoren is er dan ook sprake van een institutionele crisis.

De eisen van de kenniseconomie aan hoger opgeleiden worden steeds duidelijker. Het gaat om drie sleutelcompetenties: interacteren in heterogene groepen, autonoom handelen, en interactief gebruiken van gereedschappen. Elk nieuw cohort van studenten vertoont meer